دانشنامهاستخراجمعامله و سرمایه گذاری

آیا خرید و فروش بیت کوین و ارز دیجیتال حلال است؟

ارز دیجیتال در سراسر جهان در حال استخراج و بکار برده‌شدن در چرخه مالی است و کمتر کسی است که در قرن 22 نام رمز ارز را نشنیده باشد یا از آن در معاملات خود استفاده نکرده باشد. قوانین و مقررات استفاده از ارز دیجیتال در بسیاری از کشورها وضع شده و بسیاری دیگر نیز در حال آماده‌سازی زیرساخت قانونی ارز دیجیتال هستند و کمتر کشوری وجود دارد که سیاست بازدارنده و مخالفی با این دارایی‌ها را اتخاذ کرده باشد. اما برخی این سوال را دارند که آیا ارز دیجیتال و بخصوص بیت کوین حلال است؟ بدیهی است که نظر فقها و علما درباره حکم شرعی ارز دیجیتال و استفاده از آن برای افراد معتقد بسیار مهم است و افراد نیاز دارند تا قبل از ورود به این بازار مالی، درباره دیدگاه شرع اسلام از موضوع ارز دیجیتال اطلاعات داشته باشند.

در این مطلب از بلاگ اکسچنج سیتکس، قصد داریم تا به موضوع شرعی و حلال بودن بیت کوین و سایر ارزهای دیجیتال پرداخته و با انعکاس نظرات فقها و علما و همچنین قوانین مربوط به کریپتو کارنسی مشروعیت استفاده از رمز ارزها را کاملاً شفاف‌سازی کنیم.  با ما همراه باشید…

فتوای رهبر انقلاب امام خامنه ای درباره بیت کوین و ارز دیجیتال

فتوای رهبر انقلاب در مورد ارز دیجیتال (بیت کوین) چیست؟

رهبر کبیر جمهوری اسلامی، آیت‌الله خامنه‌ای درباره مشروعیت و حلال بودن استخراج و خرید‌و‌‌فروش بیت کوین و ارزهای دیجیتال دیگر اظهار داشتند که این حکم بسته به تصمیم قانون اساسی کشور و مقررات پول ایران داشته و حکم ایشان مطابق با این تصمیم و مصلحت‌اندیشی قانون خواهد بود.

رهبر انقلاب اسلامی، تصمیم‌گیری درباره حلال بودن ارز دیجیتال را به تصمیم قانون اساسی کشور موکول کرده و این قوانین را لازم‌الاجرا دانستند.‌

حکم شرعی ارز دیجیتال چیست؟

از نظر شرعی استفاده از انواع مختلف پول برای تبادلات مالی مسلمانان بلامانع است.

اما از نظر اسلام ارز دیجیتال باید دارای مشخصات زیر باشد تا به عنوان یک واحد پول شرعی شناخته شود.

ویژگی‌های کلیدی یک پول شرعی

  • در نظر عموم ارزشمند و قیمتی باشد.
  • وسیله‌ای برای تبادلات مالی و محاسبه قیمت یا اعتبار باشد.
  • قابل حسابرسی باشد.
  • استفاده توسط تعداد قابل توجهی از افراد در معاملات مالی.

حال لازم است که تعریفی کوتاه و جامع از ارز دیجیتال داشته باشیم تا بدانیم اصلاً بیت کوین و سایر ارزهای دیجیتال از نظر اسلام و شریعت پول به حساب می‌آیند یا خیر.

ارز دیجیتال دقیقاً چیست

ارز دیجیتال در وهله اول یک ارز رمزنگاری‌شده غیرمتمرکز با پشتوانه الگوریتمی و نرم‌افزاری است که امروزه توسط میلیون‌ها انسان در کره زمین معتبر شناخته شده و در سرما‌یه‌گردانی‌‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد.

بدین معنی که ارز دیجیتال به هیچ فرد، نهاد یا سازمان خاصی تعلق نداشته و توسط هیچ قدرت مرکزی کنترل و مدیریت نمی‌شود، بلکه این نوع از پول یا دارایی توسط اعضای مشارکت‌کننده یا دارندگان آن، و با استفاده از مکانیزم‌های اجماع و رأی‌گیری مدیریت می‌شود.

مطلب پیشنهادی مرتبط
بازار گاوی (صعودی) و بازار خرسی (نزولی) در ارز دیجیتال

ارز دیجیتال در بستر بلاکچین پیاده‌سازی می‌شود و به همین دلیل نیز علاوه بر غیرمتمرکز بودن، از امنیت و شفافیت اطلاعاتی بسیار بالایی برخوردار است و تمامی تبادلات آن قابل ردیابی و حسابرسی شدن است.

تمامی اطلاعات مربوط به الگوریتم‌ها، کدهای منبع، تراکنش‌ها، گردش‌های مالی و… در زنجیره بلاکچین ثبت شده و تا ابد باقی‌ می‌ماند.

نتیجه‌گیری و اثبات شرعی بودن ارز دیجیتال

با توجه به توضیحات بالا درباره ماهیت ارز دیجیتال یا رمز ارز و خصوصیات مهمی که یک پول باید داشته باشد، اثبات می‌شود که ارز دیجیتال، خصوصاً بیت کوین، از لحاظ شرع و دینی یک پول معتبر  و حلال بوده و استفاده از آن در تبادلات اقتصادی توسط مسلمانان مانعی نخواهد داشت.

حکم شرعی بیت کوین

نظر فقها و مراجع تقلید در مورد حکم شرعی بیت کوین و ارز دیجیتال

خوشبختانه از نظر خرید و فروش ارز دیجیتال و حتی استخراج بیت کوین شرعاً مجاز و حلال اعلام شده است. نظرات فقها و مراجع تقلید در این مورد به سه نوع موافق (جایز و حلال)، مخالف (حرام و نامجاز) و ممتنع تقسیم می‌شود.

البته اولین بار در سال 1396 بحث حرام یا حلال بودن ارز دیجیتال (بیت کوین) مطرح شد و اکثر این احکام شرعی مربوط به سال‌ها قبل بود، در آن زمان هنوز اطلاعات کافی درباره ارزهای دیجیتال و کاربردهای مفید آن در دسترس همگان نبود.

بهرحال، امروز جوانب مثبت غیرمتمرکزسازی پول بر همگان روشن شده و اکثریت قریب به اتفاق علمای دینی نیز نظری مثبت یا بی‌طرفانه درباره استفاده از رمز ارزها در اقتصاد ملی و چرخه پول ایران دارند.

بررسی دیدگاه موافق و مخالف علما با حلال بودن ارز دیجیتال

در بررسی احکام ارائه شده توسط برخی از فقها و مراجع تقلید ایران درباره موضوع حلال یا حرام بودن بیت کوین و ارز دیجیتال، مشاهده می‌کنیم که علما، فقها و مراجع تقلیدی از جمله آیت‌الله مکارم شیرازی، آیت‌الله نوری همدانی، آیت‌الله هاشمی شاهرودی، آیت‌الله صافی گلپایگانی، آیت‌االه وجید خراسانی به دلیل ابهاماتی که در معاملات ارز دیجیتال وجود دارد، وارد شدن به بازار ارز دیجیتال و فعالیت در آن را جایز نمی‌دانند.

آیت‌الله شبیری زنجانی نظری متعادل‌تر داشته و حرام بودن بیت کوین را در صورتی که خلاف قانون بوده و معامله آن از نوع مفسده اقتصادی باشد، دانسته.

در مقابل فقهای بسیاری از جمله رهبر فقید جمهوری اسلامی، بیت کوین و ارز دیجیتال را حرام ندانسته و استفاده از آن را در صورتی که به صلاح اقتصاد کشور بوده و قانون آن را تأیید کند، حلال و جایز می‌داند.

نظر فقها در مورد ارز دیجیتال

علل مخالفت بعضی علما با حلالیت ارز دیجیتال چیست؟

مهمترین علت مخالفت برخی از علمای دینی با حلالیت ارز دیجیتال، ناشناخته و جدید بودن فناوری بلاکچین و ارز دیجیتال بوده و این احکام در جهت دفع خطر احتمالی یا جلوگیری از ضرر و زیان مسلمانان و ایرانیان ارائه شده‌اند که با توجه به شفافیت بسیار بالا و مکانیزم‌های الگوریتمیک ضدتورمی و اجماع بکاربرده شده در رمز ارزها، این موضوع سندیت چندانی ندارد.

علاوه بر این، غربی بودن این فناوری و احتمال استفاده از آن برای ایجاد فشار یا کنترل بر مسلمانان توسط غرب نیز عامل دیگری است که با توجه به ماهیت غیرمتمرکز بودن ارز دیجیتال، این علت نیز ناموثق و منتفی است.

مطلب پیشنهادی مرتبط
اپلیکیشن غیرمتمرکز یا DApps چیست؟

علما و فقها در استدلال‌های خود به اصول فقهی از جمله «قاعده لاضرر و لاضرار فی الاسلام»، «نفی سبیل» و… استناد می‌کنند که همه آنها می‌توانند با استناد به اصول «البینه علی المدعی» و «الأصل فی المعاملات الإباحة» رد شوند.

آیا استخراج بیت کوین حلال است؟

از ابتدای ظهور ارز دیجیتال تا چندی پیش قانونی و شرعی بودن ارز دیجیتال و بیت کوین بسیار موردبحث و سؤال‌برانگیز بوده و از نظر برخی از فقها و علمای اسلام نیز غیرمجاز و حرام طلقی می‌شد.

با این وجود در سال‌های اخیر و با گسترش پذیرش عمومی و استفاده عمومی از این ارزهای رمزنگاری شده، سیاست‌های موجود نیز سخت‌گیری کمتری نسبت به مشرعیت و سندیت آنها اتخاذ کرده و علما نیز از کاربرد مفید و بی‌شبهه این دارایی‌ها آگاه شدند.

در مورد استفاده از ارز دیجیتال نظرات کاملاً مختلف و متفاوت است اما در مورد استخراج بیت کوین و ارز دیجیتال تا چندی پیش این موضوع کاملاً حرام و غیرمجاز دانسته شده و با آن برخورد قانونی نیز می‌شد.

اما اخیراً با قانون‌گذاری‌ها و سیاست‌های جدیدی که مسئولین و رهبر انقلاب اسلامی برای ایجاد زیرساخت ارز دیجیتال در کشور لحاظ کرده‌اند، استخراج ارز دیجیتال و واردات ماینرها و تجهیزات ماینینگ ارز دیجیتال نیز آزاد و بلامانع شد.

با این حال واردات تجهیزات استخراج بیت کوین و ماینینگ ارز دیجیتال نیاز به کسب مجوزهای لازم از مراجع ذی‌صلاح دارد.

آیا بیت کوین در دیگر کشورهای اسلامی حرام است؟

استخراج و استفاده از بیت کوین و آلت کوین‌ها در بسیاری از کشورهای اسلامی در حال گسترش است و هر کشور بسته به شرایط اجتماعی، اقتصادی و سیاسی خود، سیاست و قوانین مختلفی را برای استفاده از این دارایی‌های مدرن و دیجیتال وضع کرده‌اند.

کشور ما، ایران نیز به عنوان یکی از کشورهای اسلامی جهان، در چندین سال گذشته تمامی جوانب شرعی، دینی و قانونی ارزهای دیجیتال و بیت کوین را سنجیده و امروز آن را به عنوان یک دارایی خوب و کارآمد می‌شناسد.

با وجود این‌که هنوز قانون شفاف و روشنی در ایران برای استفاده و خرید و فروش ارز دیجیتال وضع نشده‌ است، به گفته معاونت بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران، شورای پول و اعتبار کشور در حال ایجاد زیرساخت‌های لازم برای تولید رمز ارز ملی و قانون‌گذاری برای استفاده حلال از ارزدیجیتال است و به زودی کشور ما نیز دارای ارز دیجیتالی اختصاصی و بومی خواهد شد.

ارز دیجیتال های حلال

متاراد، اولین نمایشگاه ارز دیجیتال در ایران

در خرداد ماه سال جاری (1401)، اولین نمایشگاه متاراد (متاورس، رمز ارزش، رمز ارز، اقتصاد دیجیتال) با حضور مدیران و مقامات مسئول بانک مرکزی ایران، قوه قضاییه و وزیران کشور برگزار شد که نشان از قانونی، شرعی (حلال) و عرفی بودن ارز دیجیتال و فناوری‌های مبتنی بر بلاکچین در ایران دارد.

خرید بیت کوین حلال از سیتکس

همانطور که مشاده کردید، امروزه استفاده و خریدوفروش ارز دیجیتال به علت تأیید احتمال مفید و کاربردی بودن آن توسط رهبر انقلاب، معتبر شناخته شدنش توسط قانون کشور و آغاز پروسه ایجاد بستر و زیرساخت‌‌های جدید آن توسط دولت ایران، حلال و قانونی است.

صرافی سیتکس که بستری ایمن و قانونی برای معاملات ارز دیجیتال و بیت کوین است، محل مناسبی برای خرید و فروش و معامله ارزهای دیجیتال توسط ایرانیان و مسلمانان کشور است.

مطلب پیشنهادی مرتبط
10 زبان برنامه‌نویسی محبوب بلاکچین در سال 2022

شما می‌توانید برای خرید حلال بیت کوین و سایر ارزهای دیجیتال، به پلتفرم مالی سیتکس مراجعه کرده و با استفاده از پول (تومان) خود، انواع ارزهای ارائه شده را خریده و فوراً به کیف پول خود منتقل کنید.

با دعوت از دوستان و آشنایان خود برای ملحق شدن به خانواده بزرگ اکسچنج سیتکس، 45 درصد از کارمزد تمامی معاملات آنها را به عنوان پاداش مشارکت، دریافت کرده و در مسابقات و قرعه‌کشی‌های ماهیانه این پلفرم نیز شرکت داده خواهید شد.

 

منابع:

https://arzdigital.com/hadavi-about-bitcoin-sharia/

https://www.farsnews.ir/news/

سوالات متداول

فتوای رهبر انقلاب در مورد ارز دیجیتال (بیت کوین) چیست؟

رهبر کبیر جمهوری اسلامی، آیت‌الله خامنه‌ای درباره مشروعیت و حلال بودن استخراج و خرید‌و‌‌فروش بیت کوین و ارزهای دیجیتال دیگر اظهار داشتند که این حکم بسته به تصمیم قانون اساسی کشور و مقررات پول ایران داشته و حکم ایشان مطابق با این تصمیم و مصلحت‌اندیشی قانون خواهد بود.
رهبر انقلاب اسلامی، تصمیم‌گیری درباره حلال بودن ارز دیجیتال را به تصمیم قانون اساسی کشور موکول کرده و این قوانین را لازم‌الاجرا دانستند.‌‌

حکم شرعی ارز دیجیتال چیست؟

از نظر شرعی استفاده از انواع مختلف پول برای تبادلات مالی مسلمانان بلامانع است.
اما از نظر اسلام ارز دیجیتال باید دارای مشخصات زیر باشد تا به عنوان یک واحد پول شرعی شناخته شود.

ویژگی‌های کلیدی یک پول شرعی
• در نظر عموم ارزشمند و قیمتی باشد.
• وسیله‌ای برای تبادلات مالی و محاسبه قیمت یا اعتبار باشد.
• قابل حسابرسی باشد.
• استفاده توسط تعداد قابل توجهی از افراد در معاملات مالی.

آیا بیت کوین در دیگر کشورهای اسلامی حرام است؟

استخراج و استفاده از بیت کوین و آلت کوین‌ها در بسیاری از کشورهای اسلامی در حال گسترش است و هر کشور بسته به شرایط اجتماعی، اقتصادی و سیاسی خود، سیاست و قوانین مختلفی را برای استفاده از این دارایی‌های مدرن و دیجیتال وضع کرده‌اند.

 


اکسچنج سیتکس با ایجاد بستر امن معاملاتی در دنیای ارز‌های دیجیتال و تلاش شبانه‌روزی تیم خود، چشم‌اندازی فراتر از یک اکسچنج ساده برای خود در نظر گرفته است. ما می‌کوشیم تا ضمن بهره‌گیری از دانش روز دنیا، خدماتی به کاربران خود ارائه دهیم تا بتوانند با خیالی آسوده به خریدوفروش بپردازند.
5/5 - (4 امتیاز)

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا